Fot. 2 Wnętrze katakumb


Fot. 3 Miejsce spoczynku Matki założycielki


Fot. 4 Główny jazłowiecki budynek klasztoru od strony parku


Fot. 5 Siostra Tatiana i Siostra Julia żegnające nas przed frontem budynku z kaplicą

Po zapaleniu zniczy i krótkiej modlitwie wyruszamy w drogę, w kierunku Lwowa.

Przed zjazdem do centrum Buczacza odwiedzamy maluteńki, ukryty w zaroślach cmentarzyk z polskimi nazwiskami, gdzie zapalamy kilka zniczy.
 

Fot. 6 Cmentarzyk przed Buczaczem, jeden z pomników


Fot. 7 Mogiła Marii Łozińskiej, zm. w 1941 r.


Fot. 8 Potrzaskana postać anioła z pomnika

Najbliższym zaplanowanym punktem odwiedzin jest Strusów (przed Tarnopolem), ale tuż przed nim wypatrzyliśmy jeszcze stare pomniki na cmentarzu w Bernadówce, więc tam wstępujemy.

Okazuje się, że jest tu kilkadziesiąt pochówków z polskimi nazwiskami, więc na kilku zapalamy znicze.
 

Fot. 9 Miejscowość Strusów, z polskim cmentarzem wojennym

W Strusowie zatrzymujemy się przy cmentarzu, na którym wydzielono polski cmentarz wojenny.

W obszarze cmentarza ustawiono piękny pomnik z czerwonego piaskowca – orzeł przygniatany wielkim krzyżem. Za pomnikiem ustawiono rzędy małych kamiennych krzyży wyznaczających mogiły poległych.
 

Fot. 10 Tablica informacyjna na cmentarzu w Strusowie


Fot. 11 Orzeł i krzyże na polu cmentarza wojennego

Naprzeciw orła ustawiony jest ukraiński pomnik mówiący o pochówku w tamtym miejscu wojowników ukraińskich, którzy w latach 1920 – 1921 walczyli razem z Polakami przeciwko bolszewickiej Rosji
 

Fot. 12 Ukraiński pomnik na cmentarzu w Strusowie


Fot. 13 Tablica pomnika ukraińskiego

Pozostała część cmentarza stanowi wcześniejsze pochówki polskie, które są przyozdobione pięknymi pomnikami kamiennymi.
 

Fot. 14 Pomnik Emiliji Żabskiej


Fot. 15 Pomnik z siedzącym aniołem


Fot. 16 Pomnik …z Biernaczyków Żmudzińskiej


Fot. 17 Pomnik Jana Potworowskiego – studenta z Warszawy, który zmarł w niewoli w 1919 r. Na pomniku zniszczono napis, że to była niewola ukraińska (!)

Po odwiedzinach Strusowa udaliśmy się za Lwów, do Zimnej Wody i na tamtejszym cmentarzu zrobiliśmy nieco porządków, usuwając chwasty z kilkunastu mogił. Zapalenie zniczy, wiązanka u młodego legionisty Korniaka i modlitwa dopełniły nasz pobyt na tym cmentarzu.
 

Fot. 18 Mogiła legionisty Franciszka Korniaka zarośnięta chwastami


Fot. 19 Mogiła Korniaka ze złożoną patriotyczną wiązanką i zapalonymi zniczami


Fot. 20 Na mogile naszego przyjaciela Janka Kuczyńskiego zapaliliśmy znicz


Fot. 21 Pomnik na mogile Bożenki Ziółkowskiej i zapalony znicz


Fot. 22 Końcowa część cmentarza porasta niestety gęsto wysoką trawą i rdestowcem


Fot. 23 Zapalone znicze u Koncewiczów


Fot. 24 Znicze u por. WP Fr. Billiana


Fot. 25 Sebastian Kozioł i Bronisław Kozioł także otrzymali znicze


Fot. Fot. 26 Zapalony znicz u Mullerów

Ostatni etap „pamięci o przodkach” dnia wtorkowego to cmentarz w Starym Siole.

Tam wolontariusze także uporządkowali kilkanaście mogił usuwając z nich zeschłe chwasty i stare, wypalone znicze oraz zapalili nowe.

U gen. Romana Wybranowskiego wraz ze zniczem została złożona wiązanka patriotyczna.
 

Fot. 27 Znicz przy pomniku Franciszka Doleczka


Fot. 28 Wiązanka i znicz u gen. Wybranowskiego


Fot. 29 Pomnik na mogile gen. Romana Wybranowskiego, a w głębi jego córki Ludwiki Ujejskiej


Fot. 30 Lapidarium na cmentarzu w Starym Siole z symbolicznymi zniczami


Fot. 31 Znicz u Adama Tyrawskiego, kasyera dóbr hr. Potockiego


Fot. 32 Pomnik ks. Leona Korzeniowskiego


Fot. 33 Znicz na pomniku Rozalii z Chołodeckich Rudnickiej


Fot. 34 Oczyszczone otoczenie mogiły Orlęcia Jerzego Leliwy-Żurowskiego

Dzień zakończyliśmy dojazdem na spoczynek u Sióstr Franciszkanek w Bóbrce.

Dziękuję wolontariuszom za wykonaną trudną pracę.

relacjonował
Zbyszek Saganowski

Wyjazd jest realizacją II części programu dotacyjnego Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą POLONIKA zatytułowanego Polskie dziedzictwo kulturowe za granicą – wolontariat. 2026
 

Instytut POLONIKA zapewnił znaczące wsparcie finansowe, które wraz z pomocą pieniężną Ubojni Rytel oraz środkami pozyskanymi z kwest w kilku wrocławskich parafiach rzymsko-katolickich, pozwoli pokryć konieczne wydatki związane z wyjazdem wolontariuszy (ubezpieczenie, zakwaterowanie, podróż, narzędzia i środki potrzebne do prac itd.) teraz i podczas kolejnego etapu działań – w listopadzie.

Wszystkim Darczyńcom bardzo serdecznie dziękujemy.